Бөгелмә шәһәренең 6нчы мәктәбе “Россиянең иң яхшы-500” мәктәбе исемлегендә

Бөгелмәдәге 6 нчы мәктәпне әнә шулай дип йөртәләр. Юк, шәхси мәктәп түгел ул. Аны бөтен укучыны да сәләтле дип санаган, үзе дә укучыларга үрнәк дәрес­ләр күрсәтергә яраткан Татарстанның халык укытучысы Вячеслав Викторович Парфенов җитәкли. Әлеге мәктәп республикадагы гимназия, лицейлар белән чагыштырганда, белем сыйфаты ягыннан барлык фәннәрдән дә бер башка өстенрәк һәм үз системасы булуы белән аерылып тора.

– Без аерым фәннәрне тирәнтен өйрәнүче мәктәп булып саналабыз. Элек инглиз теленә өстенлек бирә идек. Хәзер укыту планында сәгатьләр саны киметелде, аны мәктәп компоненты исә­бенә укытабыз. Мәктәп гомумиме, әллә аерым фәннәрне тирәнтен өйрәнәме – дә­рәҗәсе ягыннан алар бүген барысы да бертигез.  Элек аерым фәннәрне өйрәткән укы­ту­чыларга өстәмә акча бирелә иде, хәзер ул тү­ләнми. Әмма безнең мәктәп, укытучылары өстәмә түләү алган гимназия, лицейларга караганда, барлык фән­нәр­дән дә яхшырак күрсәт­кечләргә ирешә, – ди Вячеслав Викторович.

“Республиканың иң яхшы – 100”, “Россиянең иң яхшы – 500” мәктәпләре исемлегенә кертелгән, рейтингларда алдынгы урыннарны биләгән, БДИ күрсәткечләре шактый яхшы булган әлеге уку йор­тының эшчәнлеге күп­ләрне кызыксындыра. Мәктәптә уку­чыларның 30 проценты “5ле”гә генә укыса, калган­нарының белем күрсәткеч­ләре “4”-“5ле”ләр белән бәя­ләнә. Монда сәләтле укучыларны сайлап алмыйлар, теләге булган һәркемгә ишек­ләр ачык. Укучылар шәһәрнең төрле почмакларыннан килеп белем ала. Арада әти-әниләре эчкече, төр­ле җинаятьләр кыл­ган, аз керемле гаилә балалары да бар. Ләкин тәртип бер: беренче сыйныфка баручы һәр баланың әти-әнисе белән сөйләшүләр уздыралар. Җые­­лышларда әти-әни­ләр­нең мәк­тәптән, баладан ни­ләр көтүе, шулай ук уку­чының уй-теләкләре турында фикер алышалар. Чөнки әти-әни үз баласын укытучыга караганда яхшырак белә.
Монда һәр баланың талантын ача беләләр. “Сә­ләтсез бала булмый. Бе­рәүләр – физик тәр­бия, сән­гать, төрле фән­нәрдән, икен­­челәр социаль яктан талантлы. Кайберәүләр бик ­үк яхшы укымаса да, тәр­бияле булуы белән шатландыра. Тормышта үз-үзеңне табу, аны күр­сәтә белү дә мөһим. Шуңа күрә сәләткә тар итеп карау дөрес түгел. Без Аллаһы Тә­галә биргән талантны үс­терергә булышабыз, баланы уңышлары белән рухландырабыз”, – ди директор. Мәк­тәп диварларында уку­чы­ларның уңышларына зур игътибар бирелү дә балаларга булган уңай мөнәсәбәт турында сөй­ли. Һәр укучының беле­менә, үз-үзен тотышына сыйныфташлары тарафыннан ано­ним бәя бирү дә яхшырак укырга, активрак булырга омтылыш бирә икән. Алексей Красников – быел республикада физикадан ил­күләм олимпиадада җи­ңү яулаган бердәнбер укучы. Ул һәр елны бәйгеләрдә үзен­нән бер сыйныфка өлкәнрәк булган укучылар белән көч сынаша.

Монда укытучыларның  да һәркайсы сәләтле. Быел коллективтагы 70ләп пе­дагогның 24е яхшы укытуын дәлилләп, грантлар откан. Аларга да яхшырак укытырга этәргеч бирүчеләр бар. Директор һәм аның дүрт урынбасары “ачык дәрес”­ләр күрсәтәләр. Алар укытучыга нәрсәгә ирешергә тиешлеген ачыклый, яңа тех­нологияләрне күрсәтә, ки­ңәшләрен бирә. Директор үзе дә ике ай эчендә физика, математикадан биш дәрес күрсәт­кән, сыйныф сәгатьләрендә катнашкан.

Бүген мәктәп җитәкчесе менеджер булырга тиеш, ди­ләр. Ә менә Парфенов моның белән килешми. Ул үз вазыйфасын, беренче чиратта, укучыны, укытучыларны рухландыруда күрә. Үзе исә 40 ел эшләү дәверендә бер укытучыны да эштән җи­бәрмәгән. Республикада белем сыйфаты буенча әлеге мәктәп быел сигезенче бас­кычны били. Быел да нәти­җәләр яхшы, әмма аның бераз гына үзгәрүенең сәбәбе бар. БДИга укучыларны нигездә яшь укытучылар әзерләгән икән.

– Белем сыйфаты буенча рейтинглар булдыру кирәк. Әмма ул БДИ, олимпиада күр­сәткечләрен генә исәпкә ала, социаль хәлне чагылдырмый. Авыл мәктәпләре арасында уку буенча алдынгы ук булмаса да, тәрбия, хезмәт юнәле­шендә сокландыра торганнары бар. Бүген Сухомлинский мәктәбе БДИ күрсәткечләре буенча беренче була алмас иде, ләкин аңа тәрбия, холыкны формалаштыруда тиңнәр юк, – ди Вячеслав Викторович. 
Һәр укучыны шәхес итеп күрү директорның канына сеңгәндер, күрәсең. Балагыз нәрсә белән кызыксына, мәктәпкә сөенеп йөриме, укытучыгыз шәхси очрашулар уздырамы, балагызны еш мактыйсызмы... үземә дә сорауларны күп яудырды. Бөгел­мәдәге директорның бөтен­ләй чит бала белән кызыксынуы күңелле, әлбәттә. Меңнән артык укучысы турында да барысын белә икән ул. Вәт, ичмаса, директор!